Myślenie krytyczne

Definicje myślenia krytycznego ?

Na początek trochę teorii. Nie ma jednej, oficjalnej definicji myślenia krytycznego – byłoby to sprzeczne z ideą myślenia krytycznego. Poniżej znajdą Państwo, jako przykładowe, trzy definicje.

Krytyczne myślenie jest wprawną i aktywną interpretacją i ewaluacją tego, co obserwujemy, komunikatów, informacji i argumentów. (Michael Scriven)

Refleksyjne myślenie jest czynnym, wytrwałym i uważnym rozważaniem jakiegoś przekonania lub przypuszczalnej formy wiedzy – ze względu na podstawy, na których się opiera, oraz dalszych wniosków, do których doprowadza. (John Dewey) Myślenie krytyczne to postawa wyrażająca się w gotowości do rozpatrywania w przemyślany sposób problemów i przedmiotów, które wchodzą w zakres doświadczenia, znajomość logicznych metod rozumowania i dociekania, pewna wprawa w stosowaniu tych metod. Postawa krytycznego myślenia wymaga nieustającego wysiłku rewidowania każdego przekonania czy innej przypuszczalnej formy wiedzy w świetle dowodów ją wspierających i dalszych konkluzji, do których ona prowadzi. (Edward Glaser).

Dla uproszczenia i ujednolicenia pojęcia myślenia krytycznego przygotowałem wmapę myśli z najczęściej pojawiających się postaw, które je tworzą.

Czym zatem jest myślenie krytyczne?

Działaniem w kierunku zrozumienia, refleksji, uświadomienia sobie wszystkich danych, okoliczności a nawet emocji związanych z obserwowaną, analizowaną sytuacją, informacją. Myślimy krytycznie po to, aby wyciągnąć wnioski, na podstawie których podejmę jedyną, możliwą w tej sytuacji, decyzję – będąc świadomy jej możliwych konsekwencji.

Może łatwiej będzie zrozumieć czym jest myślenie krytyczne poprzez analogię – a czym na pewno nie jest?

• ślepym przyjmowaniem wszystkich stwierdzeń i argumentów innych osób
• ślepe przyjmowaniem politycznych reklam, ogłoszeń, spotów
• ślepe przyjmowaniem treści z reklam TV
• ślepe przyjmowaniem treść z artykułów, jako fakt
• ślepe przyjmowaniem treści z Internetu
• bezmyślne trzymaniem się starych poglądów, przekonań, opinii, stereotypów, uprzedzeń, itp.

Powszechnie uważa się, że myślenie krytyczne jest kompetencją nr 1 w XXI w – w następnym artykule wyjaśnimy dlaczego.